De afname gebeurt bij voorkeur vóór een antimicrobiële behandeling wordt gestart.
Het opstellen van een aanvraag voor staalafname kan op papier of elektronisch (Elab).
Voor het klassieke papieren formulier zijn er 2 types in gebruik:
Het elektronisch aanvraagplatform, Elab, laat papierloos werken van aanvraag tot resultaat toe. Binnen het elektronisch platform worden alle nodige gegevens van de aanvragende arts en de patiënt automatisch overgenomen uit het elektronisch medisch dossier. De testen worden op individuele basis of via de keuze uit profielen geselecteerd.
Er is een minimum aan informatie dat op een aanvraag moet aanwezig zijn, alvorens het RIZIV deze aanvraag erkent voor terugbetaling.
1. Gegevens over de aanvragende arts
2. Gegevens over de patiënt
3. Administratieve elementen
4. Eventuele urgentie
Het aanduiden van testgroepen met een streep wordt door het RIZIV niet aanvaard.
De patiënt mag minstens 1 uur voor de afname niet geürineerd hebben.
Breng de wisser 2 tot 4 cm in de urethra.
Draai de wisser gedurende 2 tot 3 seconden rond om voldoende contact met de epitheelcellen te hebben.
Trek de wisser terug.
Breng de wisser na afname in de tube en breek deze af op de daartoe voorziene breuklijn. Schrijf naam en voornaam van de patiënt op het etiket, indien u niet met het elektronisch aanvraagplatform werkt.
Verwijder mucus t.h.v. de baarmoederhals.
Breng de wisser 1 tot 1,5 cm in het endocervicaal kanaal.
Draai de wisser 10 seconden rond om voldoende contact met de epitheelcellen te hebben.
Trek de wisser voorzichtig terug zonder de mucosa van de vagina aan te raken.
Breng de wisser na afname in de tube en breek deze af op de daartoe voorziene breuklijn. Schrijf naam en voornaam van de patiënt op het etiket, indien u niet met het elektronisch aanvraagplatform werkt.
Spreid met één hand de schaamlippen en breng met de andere hand de wisser enkele cm in de vagina.
Draai de wisser gedurende 2 tot 3 seconden rond.
Breng de wisser na afname in de tube en breek deze af op de daartoe voorziene breuklijn. Schrijf naam en voornaam van de patiënt op het etiket, indien u niet met het elektronisch aanvraagplatform werkt.
Noteer naam en voornaam van de patiënt op een steriel urinepotje, indien u niet met het elektronisch aanvraagplatform werkt.
De patiënt(e) heeft het voorbije uur bij voorkeur niet geürineerd.
De patiënt(e) verzamelt de eerste 20 tot 30 mL urine in dit potje.
Sluit het urinepotje.
Indien beide ogen besmet zijn, begin met het minst aangetaste oog.
Verwijder eventueel exsudaat met een eSwab wisser. Vermijd hierbij de conjunctiva aan te raken. Deze wisser mag weggegooid worden.
Wrijf met de bijgeleverde wisser 2 tot 3 keer over de bovenste en vervolgens over de onderste conjunctiva.
Breng de wisser na afname in de tube en breek deze af op de daartoe voorziene breuklijn. Schrijf naam en voornaam van de patiënt op het etiket, indien u niet met het elektronisch aanvraagplatform werkt.
Breng de wisser tot in het rectum van de patiënt.
Draai de wisser gedurende 2 tot 3 seconden rond.
Breng de wisser na afname in de tube en breek deze af op de daartoe voorziene breuklijn. Schrijf naam en voornaam van de patiënt op het etiket, indien u niet met het elektronisch aanvraagplatform werkt.
Neem een wisser af van de farynx zonder hierbij de orale mucosa of de tong aan te raken met de wisser.
Breng de wisser na afname in de tube en breek deze af op de daartoe voorziene breuklijn. Schrijf naam en voornaam van de patiënt op het etiket, indien u niet met het elektronisch aanvraagplatform werkt.
Bij de man:
Bij de vrouw:
Bij de vrouw geniet een vaginale wisser de voorkeur, een eerstestraalsurine kan ook maar heeft een iets lagere gevoeligheid.
De vaginale wisser kan, indien gewenst, door de patiënte zelf afgenomen worden.
Bij patiënten met een hoog risico kan het soms ook aangewezen zijn om een faryngeale en/of rectale wisser af te nemen.
Indien bij een voor Neisseria gonorrhoeae ook een cultuur nodig is, bijvoorbeeld bij aanhoudende klachten, voor een gevoeligheidsbepaling dan is enkel een wisser geschikt.
Conjunctivale wisser
Bij gebruik van het elektronisch aanvraagplatform dient elk recipiënt geïdentificeerd te zijn met een barcode, die digitaal aan de aanvraag gekoppeld wordt.
Elke wisser en het aanvraagformulier dienen duidelijk de identificatie van de patiënt te bevatten, m.a.w. een barcode of naam en voornaam.
Het laboratorium kan geen verantwoordelijkheid dragen voor foutief of niet-geïdentificeerde stalen.
Identificeer de patiënt door naam, voornaam en geboortedatum te vragen. Vergelijk deze gegevens met de informatie op het aanvraagformulier.
Stalen worden samen met het aanvraagformulier in een zakje bewaard in afwachting van ophaling door een koerier van het laboratorium.
Gebruik één plastic zakje per patiënt.
Het zakje met de stalen in wordt tussen de afname en de ophaling door het labo het best bewaard bij kamertemperatuur.